Siądź pod mym liściem, a odpocznij sobie!

Skoro w kalendarzu lipiec, to trudno nie wspomnieć o lipach, od których kwitnienia miesiąc ten wziął swoją nazwę. To najważniejsze miododajne drzewo w Polsce, jego drewno idealnie nadaje się do rzeźbienia, a kora, kwiaty ale także liście używane są do pielęgnacji ciała i zdrowotnych naparów.

Nic więc dziwnego, że było cenione już w czasach mistrza Jana Kochanowskiego. Opiewa on walory tego drzewa we fraszce „Na lipę”, z której skorzystaliśmy przy nadawaniu tytułu.

Miód lipowy

Drzewo to cieszy się zaś opinią najcenniejszej rośliny pszczelarskiej. Miód z kwiatów lipy odznacza się niepowtarzalnym aromatem i uważany jest współcześnie za najlepszy wśród miodów nektarowych. Jednak uzyskanie czystego miodu lipowego w naturalnych warunkach nie jest łatwe. Nie ma bowiem w Polsce takiego miejsca, gdzie udałoby się pozyskać pszczołom 100 proc. udziałów pyłków tego drzewa w gotowym produkcie. Jednak jak twierdzą pszczelarze, wystarczy go minimum 20 procent, aby można było go uznać za lipowy. Miód ten doskonale łagodzi objawy przeziębienia, szczególnie bóle gardła. Wyróżnia się delikatnym smakiem i jasną barwą.

Lipa na zdrowie

W medycynie naturalnej szerokie zastosowanie mają kwiaty lipy. Herbatę i napary stosuje się jako środki uspokajające, wykrztuśne oraz przeciwgorączkowe. Kwiatostany lipy zawierają m.in. flawonoidy, olejek eteryczny, związki śluzowe, kwasy organiczne, sole mineralne. W przypadku gorączki napary lub odwary z kwiatów lipy zwiększają wydzielanie potu. Zmniejszają też nieznacznie napięcie mięśni gładkich, pobudzają lekko wydzielanie soku żołądkowego, obniżają napięcie układu nerwowego, wzmagają krzepliwość krwi.

Napar z kwiatów stosuje się także zewnętrznie: do obmywań, okładów, kąpieli, płukanek, irygacji, pielęgnacji cery, w lekkich stanach zapalnych, podrażnieniach i świądzie skóry. Z naparu lipy robić okłady na zapalenie spojówek i powiek, na obrzęki i cienie wokół oczu. Przemywanie naparem skóry łagodzi podrażnienia, pielęgnuje cerę, uelastycznia, zmniejsza łojotok i hamuje złuszczanie się naskórka.

Najstarsze lipy rosną w Oberbayern w Niemczech. Wiek drzewa o nazwie Tassilo-Linde jest szacowany na 1200 lat. Najstarsza i najgrubsza lipa w Polsce rośnie we wsi Cielętniki (gm. Dąbrowa Zielona w woj. śląskim). Drzewo liczy ponad 530 lat.